Subsidies en toelagen ten gunste van de Brusselse lokale besturen

Raadpleeg de databank


>> Meer info over de inhoud van de databank

<<
EIB / HORIZON 2020 - ELENA
Subsidiërende overheid
Europese Unie
Begunstigde(n)
Gemeenten, OCMW, Openbare vastgoedmaatschappijen, Scholen van het door openbare besturen georganiseerde of gesubsidieerde onderwijs, Instellingen van openbaar nut, Intercommunales
Materie(s)
Onroerend erfgoed, Mobiliteit, Investeringen van openbaar nut, Leefmilieu en duurzame ontwikkeling
Voorwerp
De Europese Investeringsbank (EIB) heeft een Europees mechanisme voor technische bijstand voor lokale energie- en transportprojecten ontwikkeld, het zgn. ELENA-mechanisme.

ELENA (European Local ENergy Assistance ) is een Europees mechanisme voor technische bijstand bedoeld om de lokale overheden financieel te helpen bij de voorbereiding, de uitvoering en de financiering van hun investeringsprogramma’s op het gebied van energie-efficiëntie en het gebruik van duurzame energiebronnen.

Het ELENA-mechanisme wordt beheerd door de EIB en is opgenomen in de Europese investeringsadvieshub (EIAH ou « hub ») (cf. Fiche betreffende de EIB). Het wordt gefinancierd door het programma Horizon 2020 (2014-2020) (cf. programmafiche).

De bijstand van ELENA omvat :
- haalbaarheids- en marktstudies
- de structurering van programma’s
- energie-audits
- en de voorbereiding van projectoproepen

Het opstellen van degelijke ondernemings- en technische plannen moedigt tevens particuliere banken en andere bronnen aan, o.m. de EIB, om fondsen te verstrekken. Bijstand uit hoofde van het ELENA-mechanisme kan zodoende de toegang tot financieringen van de EIB of een andere bank vergemakkelijken.

ELENA heeft betrekking op de ontwikkeling van investeringsprogramma’s en -projecten op het gebied van energie-efficiëntie, gedistribueerde hernieuwbare energie, vervoer en mobiliteit in stedelijke agglomeraties (bv. de voorbereiding van een duurzaam mobiliteitsplan).
Voor meer details : cf. Besluit van de Europese commissie (infra).

Toekenningsvoorwaarden
Toekenningscriteria

Komen in aanmerking: lokale overheden, publieke organen of Belgische groeperingen van organisaties.

Met een publiek orgaan bedoelt de EIB : een orgaan dat opgericht is door een lokale overheid of een privaatrechtelijke rechtspersoon belast met een opdracht van openbare dienst en dat voor meer dan 50% gefinancierd wordt door publieke bronnen. De interne procedures en de rekeningen worden gecontroleerd door een lokale overheid en de verplichtingen zullen, in geval van beëindiging van de activiteit, overgedragen worden aan een lokale overheid.

Er moeten geen andere Europese partners gezocht worden.

Andere selectiecriteria

- in aanmerking komen voor het geplande investeringsprogramma
- eventuele « bankability » van het project
- financiële en technische capaciteiten van de kandidaat om een project uit te voeren en te implementeren
- verwachte bijdrage aan de doelstellingen van het initiatief « 20-20-20 » (20% minder broeikasgassen, een
  20% efficiënter energiegebruik en een aandeel van 20% duurzame energie in het totale energieverbruik)
- verwachte multiplicatoreffect (het finale investeringsprogramma moet minstens 20 keer het bedrag van de
  bijdrage van het ELENA-mechanisme bedragen en een terugvordering van de hulp kan geëist worden indien
  dit niet het geval is)
- de Europese meerwaarde, met name de naleving van het communautair beleid inzake duurzame energie
- de financiële steun uit hoofde van dit mechanisme mag niet toegewezen worden aan investerings-
  programma’s waarvoor andere Europese mechanismen en fondsen relevanter zijn (o.m. EFRO)
- de aanvrager mag geen enkele andere Europese steun verkregen hebben voor hetzelfde project

Andere voorwaarden

De looptijd van een project dat ondersteund wordt door ELENA is beperkt tot 3 jaar.

Het ELENA-mechanisme ondersteunt het Burgemeestersconvenant-initiatief (infra), maar beperkt zich niet tot de entiteiten die er als lid toegetreden zijn.
Bedrag en betaling
Het werkprogramma Horizon 2020 (infra) voorziet volgend budget :
- 54,8 miljoen euro voor 2018
- 35 miljoen euro voor 2019
- 35 miljoen euro voor 2020

Het ELENA-mechanisme is bedoeld om de kennis te versterken in de ontwikkeling van investeringsprogramma’s van een bepaalde omvang, over het algemeen meer dan 30 miljoen euro.
Aangezien de investeringskost minstens 20 keer het bedrag van de bijdrage van het ELENA-mechanisme moet bedragen, moet de gevraagde subsidie hoger liggen dan 1 miljoen euro.
Om onder deze regeling te vallen, moeten projecten met een kleine omvang geïntegreerd worden in grotere investeringsprogramma’s.

De steun via ELENA dekt max. 90% van de in aanmerking komende kosten :
- de kosten voor technische bijstand in het kader van de ontwikkeling, de uitvoering en de financiering van het
  investeringsprogramma
- de kosten voor de aanwerving van nieuwe medewerkers om het investeringsprogramma te ontwikkelen
- de BTW, op voorwaarde dat de begunstigde ermee instemt de BTW niet terug te vorderen
- maar niet de uitrustingskosten (meetapparaten, computers, …)
Procedure
Er zijn geen projectoproepen voorzien en er wordt bijstand verleend volgens het “wie het eerst komt, die het eerst maalt”-systeem, binnen de perken van het beschikbaar budget.

Om in aanmerking te komen voor het ELENA-mechanisme, moeten tenminste volgende inlichtingen in het kader van de procedure vóór het indienen van de aanvraag aan de EIB, via email aan elena@eib.org, overgemaakt worden:
- een beknopte omschrijving van het geplande investeringsprogramma, waaronder de aard van de projecten
  en de aanpak voor de uitwerking
- de verwachte investeringskosten en een schema voor de ontwikkeling van het programma
- het bedrag en de omvang van de gevraagde technische bijstand, de belangrijkste behoeften

Op basis van deze informatie zal de EIB nagaan of het voorstel beantwoordt aan de selectiecriteria en de behoeften voor technische bijstand aan het investeringsprogramma inschatten.

Indien de resultaten van deze eerste evaluatie gunstig zijn, mag er een aanvraag voor bijstand opgesteld en ingediend worden bij de EIB met behulp van het hiervoor bestemde formulier (energie of mobiliteit) en de verklaring van de aanvrager. In het formulier moet o.a. vermeld worden hoe de winst kan uitgedrukt worden in termen van energie-efficiëntie en de vermindering van de koolstofuitstoot.
De EIB zal de aanvraag vervolgens ter goedkeuring aan de Europese commissie voorleggen. De selectieprocedure duurt ongeveer 3 maanden.

De EIB aanvaardt voorstellen ingediend in het Frans of in het Engels.
Praktische inlichtingen
Brulocalis - Vereniging Stad & Gemeenten van Brussel

De leden van Brulocalis (gemeenten en OCMW’s van het BHG) die geïnteresseerd zijn in dit mechanisme kunnen een beroep doen op de cel Europese projecten voor begeleiding bij het tot stand brengen van Europese projecten. Gelieve een e-mail te sturen naar het contactpunt voor al uw vragen of voor meer informatie.
Wettelijke en reglementaire bronnen
Website EIB

- Webpagina ELENA (in het Engels) op de site van de EIB
- FAQ (in het Engels)

Reglementaire bronnen

24.07.2018 Besluit van de Europese Commissie C(2018)4708, Horizon 2020 Werkprogramma 2018-2020, Hoofdstuk 10 « Secure, clean and efficient energy » (veilige, schone en efficiënte energie), pag. 196-198.

11.12.2013 Verordening (EU) nr. 1291/2013 van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van Horizon – het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie (2014-2020) en tot intrekking van Besluit nr. 1982/2006/EG (P.B.E.U., 20.12.2013, L347/104).
Gecoördineerde tekst : zie http://eur-lex.europa.eu
Meer info in Inforum : zie document nr. 285977
Commentaar
Europese Investeringsbank

Er is een lijst met de reeds gefinancierde projecten beschikbaar op de website van de EIB.

Energy Cities

Het voorbeeld van VAMOS maakt o.m. het onderwerp uit van een studie vanwege Energy Cities (de Europese vereniging van plaatselijke overheden die werk maken van een duurzame energietoekomst).

Burgemeestersconvenant


Het « Burgemeestersconvenant » is een initiatief van de Europese commissie om de gemeenten aan te sporen, op vrijwillige basis, de Europese doelstellingen « 3 x 20 in 2020 » te overtreffen: 20% minder broeikasgassen, een 20% efficiënter energiegebruik en een aandeel van 20% duurzame energie in het totale energieverbruik.
Het nieuwe « Burgemeestersconvenant » voor 2030 vervangt inmiddels het « Burgemeestersconvenant » voor 2020 en het initiatief « Mayors Adapt » (Cf. meer informatie in ons artikel).
Datum van de laatste update
12-09-2018

Nieuwe fiches


U kan zich abonneren op onze RSS-feed Nieuwe subsidies om verwittigd te worden telkens als er een subsidie  toegevoegd of gewijzigd werd in de database.

Algemene voorwaarden | RSS | Nuttige links